Μέντη Μέγα: "Με το χορευτικό μετασχηματισμό θα ασχολιόμουν όλη μου τη ζωή"

photo1-web2

(1η δημοσίευση 14.11.2014)

Η Μέντη Μέγα είναι χορογράφος και χορεύτρια. Αλλά πάνω απ΄όλα είναι ερευνήτρια. Μόλις πέντε χρόνια στα χορευτικά δρώμενα τη πόλης, το έργο της έχει να επιδείξει μια ιδιότυπη χορευτική φόρμα που διαμορφώνεται μέσα από την ανάγκη της να εκφράζει τους προβληματισμούς και τα ερωτηματικά της μέσα από τη χορευτική κίνηση. Οι δουλειές της φέρουν μια ταυτότητα αυτογνωσιακού χαρακτήρα, αφού οι περισσότεροι προβληματισμοί της στρέφονται γύρω από τις κοινωνικοπολιτικές συνθήκες μέσα στις οποίες αναπτύσσεται τόσο η ίδια, όσο και το έργο της. Η ομάδα της Φora δημιουργήθηκε το 2008 και μέχρι στιγμής έχει παρουσιάσει έργα όπως το Ποιητικό Άσυλο, το Μαντρόσκυλο (2010), η Μεταπολίτευση (2012).

Για τη συμμετοχή της στο MIRfestival 2014 η Μέντη Μέγα δημιουργεί το σόλο Transforming Me, για το οποίο μίλησε στο dancepress.gr

 

Τα τελευταία χρόνια δουλεύετε την έννοια του «μετασχηματισμού» ως αυτοσχεδιαστική φόρμα. Στη «Μεταπολίτευση» η έννοια αυτή ήταν επίσης παρούσα. Ποια ερεθίσματα αποτέλεσαν το όχημα για την ιδέα ή την ανάγκη σας για «μετασχηματισμούς» και που πιστεύετε ότι σας οδηγεί καλλιτεχνικά;

Πράγματι, δουλεύω πάνω σε αυτήν την ιδέα εδώ και πολύ καιρό. Στο προηγούμενο έργο, τη Μεταπολίτευση, που παρουσιάστηκε το 2012 στη Στέγη Γραμμάτων και Τεχνών, αναδείχθηκε σε κεντρική ιδέα του έργου, αφού αντιμετώπισα τη Μεταπολίτευση σαν μια περίοδο αργού μετασχηματισμού και όχι θεαματικών και στιγμιαίων αλλαγών. Την είδα σα μια περίοδο σταδιακής διάβρωσης του μαξιμαλισμού των αρχών της δεκαετίας του ‘80, πράγμα που δε συνέβη μόνο στην Ελλάδα. Η Γαλλία για παράδειγμα, με την εκλογή του François Mitterrand ακολούθησε μια παρόμοια πορεία.

Στο σόλο που ετοιμάζω τώρα, η ιδέα του μετασχηματισμού φυσικά… μετασχηματίστηκε! Μεταφέρθηκε αρχικά σε ένα πλαίσιο πολύ πιο προσωπικό, με σκοπό στη συνέχεια να ανοιχθεί και σε συλλογικές σημασίες. Στα 36 μου, αισθάνομαι πως είμαι σε μια φάση κομβική: η αντίληψη που έχω για το χρόνο αλλάζει. Ανακαλύπτω την προέλευση και την πηγή των στοιχείων που με συναποτελούν και προσπαθώ να τοποθετηθώ μέσα στον κόσμο όπου ζω. Ένα πράγμα που ανακάλυψα μέσα από τη χορευτική εφαρμογή του μετασχηματισμού είναι, ότι η συνείδηση οδηγεί σχεδόν τελεολογικά στην αλλαγή.

Το ενδιαφέρον με το μετασχηματισμό είναι πως εμπεριέχει πολύ έντονα την έννοια της επανάληψης. Ανακαλύπτουμε τον εαυτό μας μέσα από την παρατήρηση των πραγμάτων που επαναλαμβάνουμε, μέσα από την επιτελεστική μας αλήθεια, και όχι τις πεποιθήσεις που έχουμε για τον εαυτό μας. Στη συνέχεια, η επανάληψη παίζει πάλι σημαντικό ρόλο στην προσπάθεια μετασχηματισμού του εαυτού, λειτουργώντας λίγο σαν ‘επαναπρογραμματισμός’. Ένας διαρκής μετασχηματισμός όμως σε απομακρύνει συνεχώς από την οικειότητα του γνωστού και σε μεταφέρει σε περιοχές ενδιάμεσες, αβέβαιες και συχνά συναρπαστικές.

Το έργο, εκτός από το μετασχηματισμό με την έννοια της αλλαγής προς κάτι νέο και άγνωστο, αναφέρεται και σε εσωτερικούς μετασχηματισμούς, μετακινήσεις, που κάνουμε συνεχώς για να καταφέρουμε να συμβιβάσουμε διαφορετικές πτυχές του εαυτού μας και διαφορετικούς ρόλους μέσα στην καθημερινότητά μας.

 

Το «Transforming me» με ποιόν τρόπο αποτελεί συνέχεια των προηγούμενων έργων σας;

Με μια πρώτη ανάγνωση θα έλεγε κανείς ότι το Transforming Me είναι πιο κοντά στο Ποιητικό Άσυλο με την έννοια πως εμπεριέχει πιο έντονα το στοιχείο του προσωπικού. Το Μαντρόσκυλο και η Μεταπολίτευση ίσως να έμοιαζαν έξω από μένα, όμως η προσέγγιση που είχα ήταν πολύ προσωπική. Αν έπρεπε να γίνω ακόμη πιο συγκεκριμένη, θα έλεγα ότι το Ποιητικό Άσυλο ήταν μια έρευνα πάνω στη σύνθεση, το Μαντρόσκυλο πάνω στην αφήγηση, και η Μεταπολίτευση πάνω στη μετάφραση μιας ιδέας σε φόρμες. Είναι απολύτως σαφές για μένα, πως τα τρία πρώτα έργα οδήγησαν σε αυτό το σόλο, το οποίο περιέχει συγκεκριμένες αναφορές και στα τρία.

 

Τι υποδηλώνει ο υπότιτλος «ένα δίγλωσσο σόλο» που ακολουθεί τον τίτλο «Transforming me»; 

Ο υπότιτλος αναφέρεται σε ένα προσωπικό μου στοιχείο, ότι οι γονείς μου είναι διαφορετικών εθνικοτήτων κι επομένως μεγάλωσα με δυο γλώσσες και ανάμεσα σε δυο πολιτισμούς. Να! Για παράδειγμα, η λέξη πολιτισμός εδώ δεν ακούγεται όπως το ‘two different cultures’. Οι λέξεις ναι μεν μεταφράζονται, αλλά δεν κουβαλούν τις ίδιες σημασίες. Οι δυο γλώσσες ήταν για μένα ένα ανεκτίμητο δώρο, αλλά συγχρόνως ήταν και ένα δίπολο μέσα στο οποίο έπρεπε πάντα να ισορροπώ.

Χαρακτηριστικό είναι, πως οι δυο γλώσσες ήταν αναπόσπαστο κομμάτι της διαδικασίας δημιουργίας της παράστασης, αφού η πολυτιμότατη Kate Adams που έκανε τη δραματουργία είναι Αγγλίδα και ο εξαιρετικός Χρύσανθος Χριστοδούλου που έγραψε τη μουσική είναι (προφανώς) Έλληνας.


Πολιτικοί, φιλοσοφικοί ή κοινωνικοί προβληματισμοί αποτελούν εφαλτήριο για τη χορογραφική σας δουλειά. Τι αναζητάτε από την κίνηση; Τι προσπαθείτε να ανασύρετε από αυτήν;

Μετά από τρία χρόνια που ασχολούμαι με αυτήν τη φόρμα, έχω ανακαλύψει αρκετούς από τους κανόνες της, τους μηχανισμούς και τα μυστικά της. Ο ‘χορευτικός μετασχηματισμός’ απαιτεί μια συγκεκριμένη ποιότητα συγκέντρωσης, στην οποία ισορροπεί ο έλεγχος με την ελευθερία, η παρατήρηση με την ενεργητική παρέμβαση και όσο κι αν ακούγεται υπερβολικό, έχω δει ανθρώπους που δεν μπορούν να το κάνουν. Αυτοί συνήθως, είτε εγκλωβίζονται στην επανάληψη, είτε επιστρέφουν συνέχεια σε ένα (ίδιο) σημείο εκκίνησης, είτε παρασύρονται τόσο από τη δυναμική της φόρμας, που χάνουν την αίσθηση της συνέχειας. Σας παραπέμπει αυτό συνειρμικά σε χαρακτήρες, συμπεριφορές και ψυχολογίες; Κι εμένα! Αυτή η φόρμα γεννά συναισθήματα, σε βάζει σε ευάλωτη θέση, σου στήνει παγίδες, σε εγκλωβίζει, σε φέρνει αντιμέτωπο με το πώς χειρίζεσαι προβλήματα, πώς αντιμετωπίζεις το αναπάντεχο και άλλα πολλά… Και για να το πάμε ακόμη ένα βήμα πιο πέρα, ας περάσουμε από την ατομική ψυχολογία στην κοινωνική ψυχολογία. Πώς μετασχηματίζεται μια κοινωνία ολόκληρη; Εδώ καταλαβαίνετε γιατί οδηγήθηκα σε αυτή τη φόρμα μέσα από το έργο Μεταπολίτευση. Πάλι ίσως ακουστεί υπερβολικό, αλλά πραγματικά μέσα από αυτή νιώθω πως έχω αρχίσει να συνδέω τις διάφορες πτυχές του εαυτού μου: την καθημερινότητα και την προσωπική μου ζωή, με τις διδασκαλίες μου, με τη χορογραφία, καθώς και με όλους τους προβληματισμούς κοινωνικοπολιτικούς και φιλοσοφικούς που αναφέρετε στην ερώτησή σας.

Έχω την αίσθηση πως με το ‘χορευτικό μετασχηματισμό’ θα μπορούσα να ασχολούμαι όλη μου τη ζωή, αλλά έχω την πίστη ότι κι αυτός θα μετασχηματιστεί στο μέλλον σε κάτι άλλο.

 


info: Η Μέντη Μέγα θα παρουσιάσει το σόλο της Transforming Me στο πλαίσιο του MIRfestival 2014. Διαβάστε περισσότερα εδώ


 

Δέσποινα ΨΑΛΛΗ